Böbrek Yetmezliğinin Belirtileri ve Tedavisi

İki böbreğiniz vardır. Bunlar fasulye şeklindedir ve her biri yaklaşık olarak yumruğunuz büyüklüğündedir. Omurganın her iki yanında, sırtınızın ortasına yakın bir alanda yer alırlar. Çoğu insan böbreklerinin yalnızca idrar üretiminden sorumlu olduğunu düşünür. Aslında böbrekler düşündüğünüzden çok daha fazla görevi yerine getirmektedir.

Böbrek Yetmezliği Nedir?


Kronik böbrek yetmezliği veya kronik böbrek hastalığı böbreğin zaman içinde fonksiyonlarını kaybetmesidir. Bir anda gelişmeyen kronik böbrek yetmezliği kademeli olarak yaşanmaktadır. Altta yatan neden bağlı olarak gün geçtikçe ilerleyen böbreklerin fonksiyon kaybı sonunda böbrekleri tamamen çalışamaz hale getirebilir.

Aslında, böbrekler idrarı üretir ve idrar yoluyla atılımını sağlar. Metabolik süreçlerden kaynaklanan fazla su ve toksinler idrar ile birlikte adeta bir filtreden geçiyormuş gibi vücuttan atılır. Ek olarak kandaki fazla asiditeyi önlemek için asit baz dengesi böbrekler tarafından düzenlenir.

Böbreklerin ayrıca hormon üreterek kan basıncını düzenlemek gibi önemli bir fonksiyonu daha vardır. Böbreklerde üretilen eritropoietin gibi hormonlar kemik iliğindeki kan hücrelerinin üretimini kontrol eder. Böbrekler aynı zamanda kandaki kalsiyum miktarını ve D vitamini üretimini etkiler. Bu vitamin kemiklerin stabilitesini sağlamaya yardımcı olan mineralizasyon için gereklidir.

Biliyor muydunuz?
Böbrekler, fazla vücut suyu ve atık ürünleri günün 24 saati uzaklaştırır.
Sağlıklı böbrekler, kanı günde yaklaşık 300 kez temizler.
Bu, böbreklerinizden her gün ortalama 1.500 litre kanın geçişi anlamına gelir.

Böbreklerin Vücuttaki Görevi Nedir?


Yaklaşık olarak yumruk büyüklüğünde ve omurganın her iki yanında bulunan böbrekler vücuttaki atık ürünleri ve fazla sıvının vücuttan atılması görevini yerine getirir. Vücuttaki tuz, potasyum ve asit içeriğinin düzenlenmesi de böbreklerin görevidir. Normal çalışan bir böbrek her gün 200 litre sıvı kanın filtreleme ve geri dönüş işlemini gerçekleştirir. Atık ürünlerin vücuttan atılmasının yanında böbrekler;

  • Vücut sıvısını dengelemek
  • Kan basıncını düzenleyen hormonları düzenlemek
  • Kemikleri destekleyen aktif D vitamini formu üretmek
  • Kırmızı kan hücrelerinin üretimini kontrol etmek gibi hayati görevleri bulunmaktadır.

Kronik böbrek yetmezliği genellikle erken evrelerde sessiz şekilde ilerler ve hiçbir belirti vermeyebilir. Belirtiler genellikle böbreklerin fonksiyonlarının kaybedilmeye başlandığı ileri evrelerde ortaya çıkmaktadır. Kronik böbrek yetmezliğinin belirtileri her hastada aynı şekilde ortaya çıkmayabilir.

Farklı hastalıklarla da karıştırılabilen kronik böbrek yetmezliği belirtileri genel olarak şunlardır:

  • Yorgunluk ve halsizlik
  • Mide bulantısı
  • Kusma
  • Konsantrasyon bozukluğu
  • Vücudun fazla su tutmasına bağlı olarak ayaklarda şişkinlik
  • İştah kaybı
  • Uyku problemleri ve özellikle sabahları gözlerde şişkinlik
  • İdrar miktarında değişiklik ve geceleri sık idrara çıkma
  • Özellikle geceleri kas seğirmesi ve krampları
  • Ayak ve ayak bileklerinde şişlik
  • Kalıcı kaşıntı ve ciltte kuruluk
  • Göğüs ağrısı, sıvının kalbin zarının etrafında birikirse
  • Akciğerlerde sıvı birikirse, nefes darlığı
  • Hipertansiyon
  • Baş ağrısı
  • Erkeklerde ereksiyon sorunları

Böbrek Yetmezliği Belirtileri ve Bulgular

Akut böbrek yetmezliğinin klinik seyrinde oligürik ve diürez evresi görülür. Hastalığın belirti ve bulguları içinde bulunduğu evreye göre farklılık gösterir.
Oligüri Evresi: 1-2 hafta ya da haftalar sürebilir. Bu evrede en önemli belirti, idrar miktarının azalmasıdır. İdrar miktarı 400 ml’nin altındadır. Bazen 100 ml’nin altına iner ya da hasta hiç idrar yapamaz (Anüri).

  • Kanda potasyum sülfat, kreatinin, fosfor, kanda üre yükselir.
  • Tubuluslarda reabsorbsiyon olmadığından sodyum, klor, kalsiyum ve karbondioksit azalır.
  • Sıvı retansiyonu nedeniyle sakral, periorbital ya da periferal ödem, İdrarda proteinüri, hematüri, Bulantı-kusma ve halsizlik Hipertansiyon
  • Konjestif kalp yetmezliği belirtileri (boyun venlerinin genişlemesi ve akciğerlerde railer), Anemi nedeniyle solgunluk
  • Asidoz, ciltte üre tuzları, kaşıntı, görme bozukluğu, baş ağrısı, bu­lantı-kusma gibi, solunumun idrar kokması gibi üremi belirtileri gö­rülür.

Diürez Evresi: Böbrek nefronlarındaki bozukluk düzeldiğinden id­rar miktarı artar. Günlük idrar miktarı günde 1-2 İt. ya da 3-4 İt.’ye kadar artar, kanda yükselen metabolik atıklar ve elektrolitler norma­le döner. Hastalığın iyileşmesi 3-12 ay gibi uzun bir süre gerektirir.

Kronik Böbrek Yetmezliği için Hangi Doktora Gidilmelidir?


Böbreklerle ilgili rahatsızlıklar için Nefroloji doktoruna gidilmelidir. Nefrit ve pyelonefrit gibi böbrek iltihapları, akut ve kronik böbrek yetmezliği, idrar yolu enfeksiyonları, böbrek kaynaklı hipertansiyon, albümin gibi böbrek hastalıklarının tedavisini nefroloji doktoru takip etmelidir. Özellikle kronik böbrek yetmezliğinin bir sonucu olarak ortaya çıkan böbrek nakli konusunda uzman olan nefroloji doktorlarının tercih edilmesi önemlidir.

Kronik Böbrek Yetmezliğinin Nedenleri Nelerdir?


Kronik böbrek yetmezliğinin nedenleri değişebilmektedir. Kronik böbrek yetmezliği önlenebilir nedenlere bağlı olduğu gibi farklı hastalıklar kaynaklı olarak da ortaya çıkabilmektedir.

Böbrek Yetmezliğinin Tedavisi Nedir?

Diyaliz Tedavisi

Diyaliz, son dönem böbrek yetmezliğinde kullanılan bir tedavi yöntemidir. Diyaliz tedavisinde kanı temizleme işlemi bir cihaz tarafından gerçekleştirilir. Diyaliz hemodiyaliz ve periton diyalizi olarak ikiye ayrılır. Diyaliz böbrek yetmezliğini tedavi etmez. Hastanın hayatta kalabilmesi için belirli aralıkla diyalize girmesi gerekir.

Böbrek Nakli

Çalışmayan böbreğin yerine çalışan bir böbreğin takılmasına böbrek nakli denir. Nakil böbrek kadavradan ya da canlı vericilerden elde edilir. Böbrek nakli kronik böbrek yetmezliğini tedavi etmektedir, nakilden sonra hastaların diyalize girmesine gerek kalmaz.

 

İnceleyebilirsiniz:⇓

eczacilarim.com
Sitemizdeki bilgiler bir hekim danışmanın yerine geçemez. Bir rahatsızlığınız varsa doktora gitmeniz önemle tavsiye edilir. Sitemizde bulunan bilgiler üzerinden oluşabilecek herhangi bir zarardan sitemiz sorumlu tutulamaz. Eczacılarım.com, T.C. Sağlık Bakanlığı’nın Akılcı İlaç oluşumunu destekler.

* İlaçlar ile alakalı içerikler prospektüs bilgilerinden yararlanarak genel bilgilendirme amacı ile yazılmıştır.